Al twintig jaar loop ik elke dag met mijn hond langs de Laak en elke dag kon ik zien hoe het met de natuur gesteld is en welk seizoen het is: of er bomenpluis drijft of jonge ganzen achter hun ouders aanzwemmen, of het water met woeste kracht door het verval neerstort tot de steigers onder water staan of dat er wijkbewoners met sloepjes en sups door de sluis gaan in zwemkleding. Het zorgde ervoor dat ik de rivier kan ‘lezen’.

Bioregionale regeneratie
Toen ik voor het eerst in aanraking kwam met het concept bioregionale regeneratie, moest ik heel even wennen aan het woord, maar de essentie voelde meteen herkenbaar. Dat de rivieren de levensaders zijn van onze samenleving, is eigenlijk heel logisch. Sinds de mens op aarde is, leven we naast rivieren: ze brengen water voor akkers, bieden een vaarroute naar andere plaatsen én je kunt er vissen. De gedachte dat menselijke grenzen niet aansluiten bij wat de natuurlijke grenzen zijn, sprak me ook aan: de bergketens en rivieren bepalen het ecosysteem. Dat is bioregionaal. En regeneratie is een stap verder dan duurzaam: we zorgen niet dat we minder schade aanbrengen aan de aarde, maar we herstellen de aarde actief.

Wortelen is de meest miskende behoefte van de menselijke ziel
Maar hoe komt het nu dat het zo ver gekomen is dat we de aarde exploiteren en niet (meer) in balans leven met de aarde? Simone Weil, die in de tweede Wereldoorlog haar klassieker L’Enracinement (Het wortelen) schreef, was overtuigd dat we als samenleving totaal ontworteld zijn. Toen, in 1945, was er nog geen bodem voor haar woorden. Maar nu begrijpen en voelen we dat ‘geworteld zijn’ misschien wel de belangrijkste en meest miskende behoefte van de menselijke ziel is.
We zijn die wortels kwijtgeraakt door onze leefomgeving te benaderen als een zakelijke hulpbron die we naar onze hand kunnen zetten, in plaats van een levend ecosysteem waarvan wij onderdeel uitmaken. We moeten volgens Simone Weil weer wortelen, en dat kan op vier manieren: door meer te verbinden met het gebied (de bergen, bossen en rivieren) waar je woont, met de mensen om je heen en gezamenlijk rituelen delen, verbinden met de geschiedenis van je plek én met jezelf.

Herstel van onze relatie met de plek waar we wonen
Eeuwenlang wisten inheemse volkeren over de hele wereld niet beter. Zij lazen niet alleen het water en de bodem van hun stroomgebied, maar navigeerden en leefden in een diepe, zintuiglijke harmonie met de sterren, de zeestromen en de trek van de vogels in de lucht. Hun ecologische en relationele intelligentie herinnert ons eraan dat een regeneratieve toekomst niet begint met meer technologie, maar met het herstellen van onze relatie met de plek waar we wonen. Dat besef vormt de motor achter onze beweging. Echte, duurzame transitie laat zich immers niet van bovenaf dicteren in beleidsnota’s of spreadsheets. Het ontstaat bottom-up, aan de keukentafels, in de polders, in voedselbossen en langs onze rivieren in ecodorpen. Daar waar pioniers de moed hebben om het anders voor te leven.

Bioregional Learning Center North Sea Delta
Wat begon als een lokale zoektocht, is via de Proeftuin voor Transitieversnelling uitgegroeid tot het Bioregional Learning Center North Sea Delta, aangesloten bij de Design School for Regenerating Earth (DSRE). We leven immers in de delta van de rivieren Schelde, Rijn, Maas en Eems met hun vele vertakkingen. De DSRE is opgericht door Joe Brewer en Penny Heiple (foto hieronder). Joe is geboren in de landelijke heuvels van de Ozarks, Verenigde Staten en opgeleid in onder meer de cognitieve wetenschappen en complexe systemen. Hij maakte echter jaren geleden een ingrijpende keuze. Hij besloot zijn academische kennis niet langer te gebruiken voor theoretische modellen, maar om te zetten in directe actie voor de aarde.

Zelf een stroomgebied herstellen
Samen met zijn gezin verhuisde hij naar Barichara in Colombia, een droog en geërodeerd berggebied, om daar fysiek te laten zien hoe je een heel stroomgebied kunt herstellen. Joe Brewer combineert de nieuwste inzichten uit de systeemwetenschap met de aloude waarden van landschapszorg, en heeft inmiddels wereldwijd duizenden transitiemakers geïnspireerd via zijn internationale leeromgeving, waar het Bioregional Learning Center North Sea Delta nu ook deel van uitmaakt. Wat hem zo bijzonder maakt, is zijn vermogen om de grootschalige, soms overweldigende klimaatcrisis terug te brengen tot hele concrete, liefdevolle acties in je eigen regio. Niet alleen dat, hij heeft de droom om internationaal 1000 Bioregional Learning Centers te openen, zodat pioniers in de hele wereld samen kunnen leren de aarde te regenereren.

Bioregional Activation Day ‘Seeding Collaborative Learning across our Watersheds’
Om die krachten te bundelen, slaan we deze herfst de handen ineen. Samen met de Design School for Regenerating Earth, Bioregional Weaving Labs, de Proeftuin voor Transitieversnelling (het Bioregional Learning Center North Sea Delta) en een groeiende groep Nederlandse koplopers en pioniers organiseren we een bijzondere activatiedag. Wil je kennismaken met dit gedachtegoed en ontdekken hoe jij jouw eigen werk, gemeenschap of initiatief kunt verankeren in de veerkracht van ons landschap? Op maandag 12 oktober 2026 verwelkomen we Joe Brewer en Penny Heiple op De Eemlandhoeve in Bunschoten voor een inspirerende dag van uitwisseling, workshops en verbinding.